Να μην μείνει κανείς πίσω: 20η Διάσκεψη για το AIDS - Η Διακήρυξη της Μελβούρνης

Μαζευτήκαμε στην Μελβούρνη, το παραδοσιακό σημείο συνάντησης των αντιπρόσωπων των Wurundjeri, Boonerwrung, Taungurong, Djajawurrung και Wathaurung, τους πρώτους κάτοικους των τοποθεσιών και θεματοφύλακες του Έθνους Kulin. Σκοπός μας είναι να κάνουμε απολογισμό της προόδου της παγκόσμιας απόκρισης στα θέματα του HIV και της μελλοντικής κατεύθυνσης μας στην 20^η Διεθνή Διάσκεψη για το AIDS, AIDS 2014.

Εμείς, που υπογράφουμε και ασπαζόμαστε αυτή την προκήρυξη, διαβεβαιώνουμε πως η εξάλειψη των διακρίσεων είναι αναγκαία στην διαμόρφωση αποτελεσματικών προγραμμάτων δημόσιας υγείας, όσον αφορά τον HIV, τα οποία βασίζονται σε μελέτες και τεκμήρια και λαμβάνουν υπόψη τα δικαιώματα που σχετίζονται με το φύλο.

Για να υπερνικήσουμε τον HIV και να πετύχουμε καθολική πρόσβαση στην πρόληψη, στη θεραπεία, στη φροντίδα και στην υποστήριξη, κανένας άνθρωπος δεν πρέπει να βιώνει διακρίσεις και ποινικοποίηση εξαιτίας του φύλου, της φυλής, της εθνικότητας, της αναπηρίας, της θρησκείας και των πνευματικών πεποιθήσεων, της χώρα καταγωγής, του σεξουαλικού προσανατολισμού, της ταυτότητας φύλου, της κατάστασης ως εργαζόμενος στο χώρο του σεξ, ως φυλακισμένος ή κρατούμενος, ως πρώην ή ενεργός χρήστης παράνομων ουσιών, ή εξαιτίας του ότι ζει με τον HIV.

Διαβεβαιώνουμε πως όλοι και όλες οι γυναίκες, άντρες, διεμφυλικές/οι, μεσοφυλικές/οι ενήλικες και παιδιά έχουν τα ίδια δικαιώματα και και δικαιούνται ίση πρόσβαση στην πρόληψη, φροντίδα, θεραπεία, πληροφορίες και υπηρεσίες για τον HIV. Η διεκδίκηση της ισότητας των φύλων είναι απαραίτητη για μια απόκριση στον HIV που πραγματικά ανταποκρίνεται στις ανάγκες αυτών που την έχουν περισσότερο ανάγκη. Επιπλέον, άτομα που είχαν ή συνεχίζουν να εργάζονται στον χώρο του σεξ, που είχαν χρησιμοποιήσει ή συνεχίζουν να χρησιμοποιούν παράνομες ουσίες, έχουν τα ίδια ακριβώς δικαιώματα με όλους τους υπόλοιπους, συμπεριλαμβανομένης της παροχής υπηρεσιών που αφορούν τον HIV με σεβασμό στην ανωνυμία και το απόρρητο τους.

Εκφράζουμε την κοινή και βαθιά ανησυχία μας για την συνεχιζόμενη επιβολή επιβλαβών νόμων που ευνοούν τη βία, τον στιγματισμό, τις διακρίσεις και την ποινικοποίηση, και οι οποίοι οδηγούν σε πρακτικές και πολιτικές που αυξάνουν την ευπάθεια στον HIV. Αυτοί οι νόμοι, οι πολιτικές και οι πρακτικές ενθαρρύνουν την άσκηση ακραίας βίας ενάντια σε περιθωριοποιημένους πληθυσμούς, ενισχύουν το στίγμα και υπονομεύουν τα προγράμματα κατά του HIV. Γι’ αυτούς τους λόγους αποτελούν τεράστια βήματα οπισθοδρόμησης όσον αφορά την κοινωνική δικαιοσύνη, την ισότητα, τα ανθρώπινα δικαιώματα και την πρόσβαση στο σύστημα υγείας τόσο για τους ανθρώπους που ζουν με τον HIV όσο και για τις ευπαθείς ομάδες.

Σε περισσότερες από 80 χώρες υπάρχουν απαράδεκτοι νόμοι που ποινικοποιούν ανθρώπους βασιζόμενοι στον σεξουαλικό τους προσανατολισμό. Όλοι οι άνθρωποι, συμπεριλαμβανομένων των λεσβιών, ομοφυλόφιλων, αμφισεξουαλικών, διεμφυλικών και μεσοφυλικών έχουν τα ίδια δικαιώματα όπως και οι υπόλοιποι. Όλοι οι άνθρωποι γεννιούνται ελεύθεροι και ίσοι, και είναι ισότιμα μέλη της οικογένειας των ανθρώπων.

Οι πάροχοι υγείας που κάνουν διακρίσεις στους ανθρώπους που ζούνε με τον HIV ή σε ευπαθείς ομάδες παραβιάζουν το ηθικό τους καθήκον να φροντίζουν και να περιθάλπουν όλους τους ανθρώπους χωρίς εξαιρέσεις.

Συνεπώς καλούμε σε άμεση και ενωμένη δράση ενάντια σε αυτές τις πρακτικές που στιγματίζουν και κάνουν διακρίσεις, και προτρέπουμε όλες τις πλευρές να υιοθετήσουν πιο ισότιμες και αποτελεσματικότερες προσεγγίσεις κάνοντας τα ακόλουθα βήματα:

• Οι κυβερνήσεις πρέπει να καταργήσουν τους καταπιεστικούς νόμους και να τερματίσουν τις πολιτικές που προωθούν πρακτικές διακρίσεων και στιγματισμού οι οποίες αυξάνουν την ευπάθεια στον HIV, και ταυτόχρονα να προωθούν νόμους που προωθούν ενεργά την ισότητα.

• Όσοι χαράσσουν πολιτικές και βρίσκονται στα κέντρα λήψης αποφάσεων δεν πρέπει να χρησιμοποιούν διεθνή συνέδρια υγείας ή συναντήσεις ως βήμα για να προωθούν νόμους και πολιτικές που ευνοούν τις διακρίσεις και που υπονομεύουν τη δημόσια υγεία και ευημερία.

• Οργανώσεις που προωθούν την μη-ανεκτικότητα και τις διακρίσεις -όπως τον σεξισμό, την ομοφοβία και την τρανσφοβία- ενάντια σε άτομα ή ομάδες, πρέπει να αποκλείονται από επιχορηγήσεις προγραμμάτων για τον HIV.

• Όλοι οι πάροχοι υγείας πρέπει να συμμορφωθούν σε ένα πλαίσιο πολιτικών χωρίς διακρίσεις ως προϋπόθεση για προγράμματα επιχορήγησης που αφορούν τον HIV.

• Οι στρατηγικές περικοπές χρηματοδότησης, όπως η δέσμευση των ΜΚΟ στις ΗΠΑ να υιοθετούν πολιτικές ενάντια στην πορνεία για να συνεχίσουν να επιχορηγούνται ή η απαγόρευση αγοράς συριγγών και βελόνων, πρέπει να σταματήσουν καθώς εμποδίζουν ενεργά τον αγώνα για την καταπολέμηση του HIV, των Σεξουαλικά Μεταδιδόμενων Νοσημάτων (ΣΜΝ), και της ηπατίτιδας C στους εργαζόμενους του σεξ και στους χρήστες ενδοφλέβιων ουσιών.

• Όλοι οι άνθρωποι που υπογράφουν αυτή τη Διακήρυξη οφείλουν να δεσμευτούν για την διεκδίκηση και συνηγορία στη βάση των αρχών της συμμετοχής, κατά της ποινικοποίησης, κατά των διακρίσεων και υπέρ της ανεκτικότητας.

Κλείνοντας, επιβεβαιώνουμε την αμετάκλητη αφοσίωσή μας στη δικαιοσύνη και στην καθολική πρόσβαση στις υπηρεσίες υγείας και θεραπείας, και υποστηρίζουμε την αυτονόητη αξιοπρέπεια και τα δικαιώματα όλων των ανθρώπων. Όλοι οι άνθρωποι πρέπει να επωφελούνται των δικαιωμάτων και της προστασίας που προβλέπονται από τις διεθνείς συνθήκες ανθρωπίνων δικαιωμάτων.

Το τέλος του AIDS μπορεί να έρθει μόνο εάν καταφέρουμε να καταπολεμήσουμε τα εμπόδια της ποινικοποίησης, του στίγματος και των διακρίσεων που παραμένουν οι βασικότεροι παράγοντες εξάπλωσης της επιδημίας.  

Υπογράψτε την Διακήρυξη εδώ: 

https://secure.avaaz.org/en/petition/AIDS_2014_Melbourne_Declaration_Nobody_left_behind/

Μετάφραση της διακήρυξης από Θετική Φωνή. 

Το Human Rights Watch καλεί για ανάκληση της υγειονομικής διάταξης 39Α

www.hrw.org

Παρατηρητήριο Αθνρωπίνων Δικαιωμάτων (Human Rights Watch) προς Ελλάδα :

Ανακαλέστε την προσβλητική υγειονομική διάταξη.

Να σταματήσουν οι υποχρεωτικές εξετάσεις για HIV.

(Λονδίνο, 4 Ιουλίου 2013) - Η ελληνική κυβέρνηση οφείλει να καταργήσει διάταξη η οποία επέτρεπε την επιβολή υποχρεωτικής εξέτασης για HIV, δήλωσε σήμερα η Human Rights Watch. 

Στις 26 Ιουνίου 2013, την επόμενη ημέρα από την ανάληψη των καθηκόντων του, ο υπουργός Υγείας, Άδωνις Γεωργιάδης, επανέφερε υγειονομική διάταξη που αφορά τη διάδοση λοιμωδών νοσημάτων. Η διάταξη είχε εκδοθεί για πρώτη φορά τον Απρίλιο του 2012 από τον Ανδρέα Λοβέρδο, τότε υπουργό Υγείας, αλλά καταργήθηκε τον Απρίλιο του 2013. Κατά τη διάρκεια του έτους κατά το οποίο ήταν σε ισχύ, η αστυνομία χρησιμοποιούσε την εν λόγω διάταξη για την κράτηση ατόμων, ιδίως εκείνων για τα οποία υπήρχε υπόνοια ότι είναι εκδιδόμενα άτομα, χρήστες ναρκωτικών ουσιών ή μετανάστες χωρίς νομιμοποιητικά έγγραφα, καθώς και για την υποβολή τους σε υποχρεωτικές εξετάσεις για HIV ή άλλα λοιμώδη νοσήματα.

«Είναι βαθύτατα ανησυχητικό το γεγονός ότι ο νέος υπουργός Υγείας χρειάστηκε μόλις μία ημέρα για να επαναφέρει διάταξη η οποία παραβίαζε τα ανθρώπινα δικαιώματα και στιγμάτιζε τις ευπαθείς ομάδες, και η οποία έχει αποδειχθεί αναποτελεσματική όσον αφορά την προστασία της δημόσιας υγείας», δήλωσε η Judith Sunderland, ερευνήτρια για τη Δυτική Ευρώπη της Human Rights Watch. «Εάν η κυβέρνηση προτίθεται σοβαρά να αντιμετωπίσει το HIV και άλλα λοιμώδη νοσήματα, θα πρέπει να επικεντρωθεί στην πρόσβαση των ασθενών στην υγειονομική περίθαλψη και στην πληροφόρηση του κοινού».

Η υγειονομική διάταξη υπ’ αριθ. ΓΥ/39A «Ρυθμίσεις που αφορούν τον περιορισμό της διάδοσης λοιμωδών νοσημάτων» ορίζει ότι επιβάλλεται υποχρέωση υγειονομικής εξέτασης, καθώς και απομόνωση και υποχρεωτική θεραπευτική αγωγή για νοσήματα που κρίνονται επικίνδυνα για τη δημόσια υγεία. Η διάταξη περιλαμβάνει εκτενή κατάλογο τέτοιου είδους νοσημάτων, μεταξύ των οποίων συγκαταλέγονται η γρίπη, η φυματίωση, η ελονοσία, η πολιομυελίτιδα, η σύφιλη, η ηπατίτιδα και άλλα σεξουαλικώς μεταδιδόμενα λοιμώδη νοσήματα, περιλαμβανομένου και του HIV.

Ωστόσο, η διάταξη προσδιορίζει συγκεκριμένα ορισμένες ομάδες προς έλεγχο κατά προτεραιότητα, μεταξύ των οποίων τα άτομα που κάνουν χρήση ενδοφλέβιων ναρκωτικών ουσιών καθώς και τα εκδιδόμενα άτομα, οι μετανάστες χωρίς νομιμοποιητικά έγγραφα που προέρχονται από χώρες όπου ενδημούν τέτοια νοσήματα, καθώς και τα άτομα που διαβιούν σε οικίες ή άλλους χώρους όπου δεν πληρούνται οι στοιχειώδεις όροι υγιεινής, συμπεριλαμβανομένων και των αστέγων. Η διάταξη ορίζει επίσης ότι η κυβέρνηση θα σεβαστεί τις διεθνείς συμβάσεις και πρωτόκολλα περί προστασίας ανθρωπίνων δικαιωμάτων, που περιορίζουν πολύ αυστηρά τη χρήση της υποχρεωτικής εξέτασης, της απομόνωσης και της υποχρεωτικής θεραπευτικής αγωγής.

Η διάταξη δεν προσδιορίζει τον τρόπο διεξαγωγής της υποχρεωτικής εξέτασης. Παρέχει στην αστυνομία την εξουσία να συνδράμει στην επιβολή απομόνωσης, περιορισμού-καραντίνας, νοσηλείας και θεραπευτικής αγωγής. Η υποχρεωτική εξέταση συνιστά παραβίαση της σωματικής ακεραιότητας και αυτονομίας, δήλωσε η Human Rights Watch. Παρότι η κράτηση για λόγους δημόσιας υγείας επιτρέπεται σε ορισμένες περιστάσεις, δεν πρέπει να κρατούνται άτομα αποκλειστικά για τον σκοπό της διεξαγωγής υποχρεωτικών ιατρικών διαδικασιών, περιλαμβανομένης της εξέτασης για HIV.

Η κράτηση με σκοπό τη θεραπευτική αγωγή μπορεί επίσης να συνιστά παραβίαση του δικαιώματος στην ελευθερία. Οποιαδήποτε κράτηση για λόγους δημόσιας υγείας πρέπει να γίνεται σε νόμιμη βάση, να είναι αποδεδειγμένα αναγκαία και αναλογική, καθώς και να μην συνιστά διάκριση. Οποιοσδήποτε κρατείται, ανεξαρτήτως λόγου, έχει δικαίωμα στη διασφάλιση της τήρησης της δέουσας διαδικασίας. Διεθνείς αρχές, μεταξύ των οποίων το Κοινό Πρόγραμμα του ΟΗΕ για τον ιό του HIV/AIDS (UNAIDS), η Παγκόσμια Οργάνωση Υγείας και το Γραφείο του Ύπατου Αρμοστή των Ηνωμένων Εθνών για τα Δικαιώματα του Ανθρώπου, τάχθηκαν όλες κατά της υποχρεωτικής εξέτασης για HIV και της επιβολής απομόνωσης ή καραντίνας σε άτομα με HIV, καθώς δεν συνάδουν με τα πρότυπα δημόσιας υγείας και ανθρωπίνων δικαιωμάτων.

Η αρχική θέσπιση της διάταξης τον Απρίλιο του 2012 είχε ως αποτέλεσμα την προσαγωγή δεκάδων γυναικών φερόμενων ως εκδιδόμενων, οι οποίες εν συνεχεία υποχρεώθηκαν να υποβληθούν σε εξετάσεις για HIV. Εκείνες για τις οποίες διαπιστώθηκε ότι ήταν οροθετικές στον ιό HIV, συνελήφθησαν και τους απαγγέλθηκαν κατηγορίες σε βαθμό κακουργήματος για βαριά σκοπούμενη σωματική βλάβη, τετελεσμένη και σε απόπειρα, ή για απόπειρα σωματικής βλάβης, λόγω εικαζόμενων σεξουαλικών επαφών χωρίς προφυλάξεις που είχαν με πελάτες, ενώ ήταν οροθετικές στον ιό HIV.

Η αστυνομία και τα μέσα ενημέρωσης δημοσιοποίησαν και μετέδωσαν τα προσωπικά δεδομένα των γυναικών, φωτογραφίες τους, καθώς και στοιχεία από τους ιατρικούς φακέλους τους σχετικά με την οροθετικότητα στον ιό HIV. Πολλές από τις γυναίκες που συνελήφθησαν στο πλαίσιο της επιχείρησης καταστολής του 2012 παρέμειναν υπό κράτηση επί μήνες εν αναμονή της δίκης, προτού τελικά αθωωθούν από τα δικαστήρια, τα οποία έκριναν ότι δεν υπήρχαν επαρκείς αποδείξεις που να στοιχειοθετούν τις κατηγορίες. Οι τελευταίες πέντε γυναίκες που είχαν προφυλακιστεί αφέθηκαν ελεύθερες τον Μάρτιο του 2013 μετά την αθώωσή τους.

Τον Μάιο του 2012, η Human Rights Watch, η Θετική Φωνή (Σύλλογος Οροθετικών Ελλάδος), και η Ευρωπαϊκή Ομάδα Θεραπείας του AIDS (European AIDS Treatment Group), απηύθυναν κοινή επιστολή προς τον Ειδικό Εισηγητή του ΟΗΕ για την Υγεία σχετικά με τις καταχρηστικές πρακτικές στην Ελλάδα όσον αφορά τη δημόσια υγεία. Τα ζητήματα που τέθηκαν περιλάμβαναν τη σύλληψη, την ποινική δίωξη και την υποχρεωτική εξέταση για HIV των εκδιδόμενων γυναικών και τον χωριστό νόμο ο οποίος εξακολουθεί να είναι σε ισχύ και ο οποίος προβλέπει τη διοικητική κράτηση και υποχρεωτική υγειονομική εξέταση μεταναστών και αιτούντων άσυλο βάσει της κατάστασης της υγείας τους.

Ανεξάρτητες οργανώσεις στην Ελλάδα δήλωσαν στη Human Rights Watch ότι οι συλλήψεις του 2012 και οι διατάξεις για τη δημόσια υγεία απέτρεψαν άτομα τα οποία διέτρεχαν κίνδυνο μόλυνσης από HIV από το να εξεταστούν και να αναζητήσουν κατάλληλες υπηρεσίες. Σε κοινή έκθεση που δημοσιεύθηκε τον Ιανουάριο, το Ευρωπαϊκό Κέντρο Πρόληψης και Ελέγχου Νόσων και ο Οργανισμός Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της Ευρωπαϊκής Ένωσης προέτρεψαν την Ελλάδα να προχωρήσει σε ενδελεχή και άμεση εξέταση των μέτρων που λαμβάνονται σε βάρος των μεταναστών, των χρηστών ενδοφλέβιων ναρκωτικών ουσιών και των φερόμενων ως εκδιδόμενων προσώπων όσον αφορά την υποχρεωτική εξέταση για HIV και τη δημοσιοποίηση προσωπικών δεδομένων. Στην έκθεση αναφερόταν ότι η Ελλάδα οφείλει πάντοτε να λαμβάνει υπόψη και να επιχειρεί να αποφύγει πιθανές αρνητικές συνέπειες για τη δημόσια υγεία κατά τη διαμόρφωση μελλοντικών πολιτικών που αφορούν ομάδες πληθυσμού ευπαθείς στο HIV, όπως οι παράτυποι μετανάστες, οι χρήστες ενδοφλέβιων ναρκωτικών ουσιών ή τα εκδιδόμενα άτομα.

«Η απόφαση του υπουργού Άδωνι Γεωργιάδη να επαναφέρει τη διάταξη που επέτρεπε την επιβολή υποχρεωτικής εξέτασης για HIV αποτελεί σημαντική οπισθοδρόμηση σε ό,τι αφορά τα ανθρώπινα δικαιώματα και τη δημόσια υγεία», δήλωσε η κ. Sunderland. «Τα λοιμώδη νοσήματα, όπως το HIV, η ηπατίτιδα και η φυματίωση, μπορούν να αντιμετωπιστούν με την πραγματοποίηση επενδύσεων σε υπηρεσίες υγείας, και όχι με την κλήση της αστυνομίας».